ZİHİNSEL ENGELLİ BİREYLERE OKUMA YAZMA ÖĞRETİMİ

ÖNEM

Öğretmenler, anne-babalar ve toplum okuma yazmaya büyük önem verir.

Günümüzde okuma-yazma bilmemek büyük bir kusur olarak kabul edilir.

Özel gereksinimli çocuk için okuma-yazma bilmek bağımsız yaşam açısından çok önemlidir.

TANIM

Okuma yazma, sembolleri kullanarak iletişim kurma ve sembollerden anlam çıkarma etkinliğidir.

Kritik noktalar....

Özür gurubu nedir?

–Otizm?

–DS?

–CP?

–Gelişim geriliği?

Kritik noktalar....

Nasıl bir okul yaşantısı olacak?

–M.E.B.?

–Sadece rehabilitasyon mu alacak?

Okuma Yazma İçin Bireyde Bulunması Gereken Önkoşul Özellikler

Genel bilgi dağarcığı

Konuşma

İşitme

Dinleme

Görme

El-göz koordinasyonu

Kalem tutma

A.Genel Bilgi Dağarcığı

Hayvanlar

Meyveler

Sebzeler

Giysiler

Sayılar

Taşıtlar

Meslekler

Eylemler

Zıt kavramlar v.b.

B:Görme ve Görsel Ayrımlaştırma-Görsel algı

Aynı olanı bulma

–Gerçek nesne

–Çalışma kağıtları

Farklı olanı bulma

İlişkili olanı bulma

Eksik tamamlama

Sıralama

–Olay sıralama

–Renk dizisi sıralama

B:Görme ve Görsel Ayrımlaştırma-Görsel algı ( devam...)

Eşleme ve sınıflama

–Nesne

–Resim

–Şekil

–Renk

–Sayı

–Harf, hece, kelime, cümle

C. İŞİTME

İşitsel algı

–Dinleme

–Dinlediğine tepki verme

İşitsel ayrımlaştırma

–Benzer sesleri ayırt etme

–Farklı sesleri ayırt etme

D. El – göz koordinasyonu:

Bir işi iki elini kullanarak yapabilme.

Doğru yeri işaret etme.

Parmak takibi yapabilme

Kalem tutma

Okuma Yazma Öğretiminde Kullanılan Yöntemler:

   Harf Yöntemi

   Ses  Yöntemi

   Hece Yöntemi

   Sözcük Yöntemi

   Cümle (Çözümleme ) yöntemi *

   Karma Yöntem

   Öykü Yöntemi

OKUMA – YAZMA SÜRECİ

Hazırlık evresi

Cümle dönemi

Sözcük dönemi

Hece dönemi

Harf dönemi

Serbest metin dönemi

a.Hazırlık Evresi

hamur yoğurma

top atıp tutma

kalem tutma

parmakla havada çizgiler çizme

görünen varlıkların çevrelerini parmakla çizme

çizgilerin üzerinden parmakla çizme

a.Hazırlık Evresi (devam...)

çizgi çalışmaları;

·   kolaydan zora doğru gitmeli

·   büyük küçük harfleri içermeli

·   dik, yatay, sağa-sola eğik, eğri, yuvarlak çizgileri kapsamalı

·   çocuğun tanıdığı oyuncak-nesnelere benzetilmeli

b.Cümle Evresi

-   öğretmen cümleyi okur ve öğrenciye okutur

-   cümle deftere yazılır

-   cümle defterden okunur

-   cümle havada yazılır

-   cümle bakarak yazılır

-   cümle ezbere yazdırılır

*** öğrenci ortalama 15 cümleyi tanıyıp ezbere yazdığında sözcük dönemine geçilir.

c.Sözcük Evresi

-   öncelikle çalışılan sınıfta bulunan cisimlerin isimleri öğretilir. (pencere, kapı v.b.)

-   daha önce öğrenilen fişler kesilmeye başlanır

-   yeni cümle öğretimine devam edilir

d.Hece Evresi

-   cümle ve sözcük dönemi sürerken hece dönemine geçilir

-   ortalama 10 cümle çözümlendikten sonra sözcük çözümleme devresine geçilir.

-   Hece çalışmalarına öğrencinin iyi bildiği fişlerden-sözcüklerden başlanır.

e.Harf-Ses Evresi

-    sözcük ve hece tanıtımı sürerken harf tanıtımına başlanır

-   öğrencinin farklı hecelerlerdeki aynı sesleri sezmesi, ses çalışmasına geçmek için iyi bir ölçüttür.